Gwiazdy i ich historie. Ewa Demarczyk

We współpracy z Muzeum Polskiej Piosenki rozpoczynamy cykl tekstów przypominających lokatorów Opolskiej Alei Gwiazd. Jest ich już ponad setka i to nie jest tej Alei ostatnie słowo…

EWA DEMARCZYK

Zadebiutowała w 1961 r. w kabarecie studenckim Cyrulik. W 1966 r. ukończyła krakowską PWST. W latach 1962–1972 była związana z kabaretem literacko-muzycznym Piwnica Pod Baranami. Współpracowała z Zygmuntem Koniecznym i Andrzejem Zaryckim, kompozytorami muzyki do wykonywanych przez nią utworów poetów, m.in. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, Bolesława Leśmiana, Juliana Tuwima, Johanna Wolfganga Goethego i Osipa Mandelsztama.

Ewa Demarczyk wystąpiła na I KFPP w Opolu w czerwcu 1963 r. w koncercie inauguracyjnym z piosenkami skomponowanymi przez Zygmunta Koniecznego – „Karuzela z Madonnami” (sł. Miron Białoszewski), „Taki pejzaż” (sł. Andrzej Szmidt) i „Czarne anioły” (sł. Wiesław Dymny). Artystka otrzymała wówczas nagrodę pieniężną w wysokości 10 tys. zł oraz wazę chińską dla najlepszego wykonawcy piosenek artystycznych.

Jeden z pomysłodawców opolskiego festiwalu, dziennikarz i literat, Jerzy Grygolunas mówił o artystce przed jej występem: „jest studentką Wyższej Szkoły Teatralnej w Krakowie, jedyną obecnie u nas piosenkarką mającą w swym programie poezję śpiewaną, własną, niezwykle sugestywną interpretację oraz znakomity repertuar. Poza tym Ewa jest spokrewniona ze sławną opolską rodziną Poliwodów, a jej dziadek był znanym działaczem Związku Polaków w Niemczech”.

Nazywana „Czarnym Aniołem” polskiej piosenki artystka występowała na KFPP również w kolejnych latach – na II KFPP zaprezentowała swój recital, w 1979 r. otrzymała nagrodę dziennikarzy, a ponad dekadę później, w 1990 r. – Honorowe Grand Prix XXVII KFPP.

W czerwcu 2011 r. na deskach opolskiego amfiteatru odbył się niezwykły koncert w hołdzie Ewie Demarczyk pt. „Panna, Madonna, legenda tych lat”, podczas którego artyści wykonywali utwory z jej repertuaru.

Gwiazda Ewy Demarczyk była jedną z pierwszych odsłoniętych na opolskim rynku w Alei Gwiazd Polskiej Piosenki (w maju 2004 r.). Aleja powstała z inicjatywy Fundacji Stolicy Piosenki Polskiej, która działa nieprzerwanie od 2004 r.

12 czerwca 2025 r. przy Stawku Zamkowym (w pobliżu Amfiteatru Tysiąclecia), podczas 62. Krajowego Festiwalu Polskiej Piosenki w Opolu, oficjalnie został odsłonięty pomnik Ewy Demarczyk. Autorem rzeźby jest ceniony opolski artysta Marian Molenda, znany także z realizacji monumentów Agnieszki Osieckiej, Wojciecha Młynarskiego czy twórców Kabaretu Starszych Panów.

Materiały ze zbiorów Muzeum Polskiej Piosenki w Opolu. Fot. Marek Karewicz, Witold Martynowski, Jarosław Majcher.